Warmia i Mazury

      Jeden z najpiękniejszych regionów Polski, a może i Europy, Warmia i Mazury, kraina tysiąca jezior, to obszar wyjątkowy w Polsce pod wieloma względami: pod względem pagórkowatego polodowcowego krajobrazu, pod względem historii, folkloru, nazewnictwa miejscowego i oczywiście pod względem ilości jezior na kilometr kwadratowy.
      Warmia posiada dwie stolice: północną – Elbląg, i południową – Olsztyn. Stolicę Mazur trudniej ustalić, do tego miana pretendują głównie Mrągowo, Szczytno i Giżycko. Warto przypomnieć, że nazwą Mazury określano dawniej północne Mazowsze, przy czym nazwa ta zaczęła z czasem (od XIX w.) odnosić się też do części terenów Prus Książęcych.

Historia regionu

      Warmia i Mazury to ziemia o burzliwej historii. W okresie średniowiecza przez wiele wieków mieszkały tu plemiona Prusów, należących do grupy etnicznej Bałtów – wraz ze Żmudzinami, Litwinami, Jaćwingami i Łotyszami. Śladami ich bytności są przede wszystkim nazwy miejscowości, jezior i rzek. Piętno nie tylko w nazewnictwie, ale głównie w architekturze pozostawili Niemcy, którzy zarządzali Warmią i Mazurami przez wiele wieków. Po drugiej wojnie światowej teren dawnych Prus Książęcych został podzielony głównie między Polskę i ZSRR, dlatego północna część Warmii należy dzisiaj do Rosji.

Zabytki

      Warmia i Mazury to, podobnie jak Pomorze Gdańskie, ziemia krzyżackich warowni. Zamki krzyżackie przetrwały w niemal każdym większym mieście: w Ostródzie, Nidzicy, Działdowie, Szczytnie, Olsztynie, Kętrzynie, Węgorzewie, Rynie i Pasłęku etc.
      Zamki budowali też bogaci biskupi warmińscy. Najsłynniejszy z nich znajduje się w Lidzbarku Warmińskim, mniej znane w Rzeszlu i Jezioranach.
      Z czasów samodzielnego Królestwa Pruskiego pochodzi wiele rezydencji junkierskich. Są to głównie budowle barokowe, a znajdziemy je m. in. w Smolajnach koło Dobrego Miasta, w Drogoszach koło Kętrzyna i w Sztynorcie koło Giżycka.
      Bogactwo zabytków architektury dopełniają głównie gotyckie i barokowe kościoły (te najbardziej znane to kościół w Ornecie i Świętej Lipce) oraz budownictwo ludowe i przemysłowe, na czele z wiatrakami holenderskimi, młynami wodnymi i innymi konstrukcjami hydrologicznymi.
      Na Warmii i Mazurach wiele też osobliwości, jakie w innych rejonach Polski trudno znaleźć, by wymieć choćby kwaterę Hiltera w Gierłoży, cmentarzysko Jaćwingów, Warmińsko - Mazurski Szlak Bociani (okolice Bartoszyc) czy pole bitwy pod Grunwaldem, gdzie co roku ok. 15 lipca odbywa się jej rekonstrukcja.

Drogi, transport

      Nie problemu z dojazdem samochodem do zdecydowanej większości miejscowości, choć co prawda sieć dróg nie jest zbyt gęsta z powodu dużej ilości jezior i dużych kompleksów leśnych.

Wycieczki, zwiedzanie

      Podróżowanie po Warmii i Mazurach na pewno trzeba rozpocząć od zakupienia dokładnej mapy, ponieważ ze względu na dużą ilość obszarów wodnych i leśnych naprawdę łatwo się tutaj zgubić. Poza atrakcjami samych Warmii i Mazur warto też skorzystać z bliskości Rosji (Królewiec) i Litwy (Druskienniki, Troki).

Noclegi

      Ostatnie lata przyniosły duży rozwój bazy noclegowej na Warmii i Mazurach. Region ten zaczęło odwiedzać też wielu zagranicznych turystów. Przybyło kwater prywatnych (agroturystyka, pensjonaty) i hoteli. I mimo że Warmia i Mazury cały czas zachowuje swój tradycyjny, na wpół dziki charakter, to jest też regionem bardzo dobrze przygotowanym na przyjęcie wielu turystów o rozmaitych oczekiwaniach.

Wakacje, wypoczynek

      Od wielu lat Warmia i Mazury ściąga wielu miłośników żeglarstwa. Stan i poziom infrastruktury żeglarskiej i wodniackiej stale się poprawia i podnosi. W ostatnich latach region ten został odkryty przez fanów jazdy na rowerze. Na rowerach jeżdżą tu nie tylko Polacy, ale i goście z Europy zachodniej.
      Do łask wraca także promowa żegluga rzeczna, a niezmierną popularnością wśród kajakarzy cieszą się tutejsze rzeki, szczególnie zaś Krutynia (koło Mrągowa). Wypożyczalnie sprzętu wodnego są dość często spotykane, można, więc wybrać się w podróż bez własnego.